Samen met Jan Fichtner en Johannes Petry heb ik onderzoek gedaan naar deze ontwikkeling. We zagen dat in 2019 een aardverschuiving plaats heeft gevonden in de beleggingswereld. Triljarden dollars werden overgeheveld van actieve fondsen naar passieve of indexfondsen. Doordat de totale waarde van passieve fondsen nu groter is dan die van actief beheerde fondsen, hebben drie firma’s –- te weten BlackRock, Vanguard en State Street – technisch gezien het bedrijfsleven in hun bezit. 

Bij traditionele, actief beheerde beleggingsfondsen bepalen beheerders waar het kapitaal wordt belegd. Bij passieve fondsen wordt een index gevolgd. Als beleggers hun geld steken in passieve fondsen, dragen ze effectief hun investeringsbeslissingen over aan de beheerders van deze fondsen. In het recente verleden verschaften index bouwers als MSCI, FTSE Russell en S&P Dow Jones Indices financiële markten van informatie. Nu zijn ze verworden tot marktautoriteiten; ze zijn beslissers geworden.

Bestuurders en toezichthouders moeten met inzicht en kennis ethische vraagstukken en dilemma’s benaderen en ze niet uit de weg gaan. Dat gaat ook op voor de nauw verknoopte groep passieve fondsbeheerders en indexaanbieders. Zij bepalen grotendeels hoe bedrijven klimaatverandering tackelen, zonder dat de wereld hun oordelen en beweegredenen kent. Als het klimaat ons serieus is, zullen toezichthouders, onderzoekers en het grote publiek veel dichter op de huid van de ‘grote zes’ moeten gaan zitten.

Lees het volledige artikel van Eelke Heemskerk, Jan Fichtner en Johannes Petry in The Conversation.