Menu
contentpagina – Galan Groep

contentpagina

Persoonlijk en Waarden Gedreven Leiderschap

contentpagina

Wat verstaan we onder persoonlijk leiderschap?

Leiderschap en Invloed

In de klassieke filosofie vinden we bij Plato en Aristoteles gedachten terug over persoonlijk leiderschap, waarbij waarden een centrale rol spelen. Waarden als rechtvaardigheid, wijsheid, moed en matigheid. Leiderschap gaat primair over invloed en contact. Contact met jezelf, met anderen thuis en op je werk en met wijdere samenleving om je heen. Het is Epictetus die de focus aanbrengt om je te richten op daar waar je het verschil kunt maken, dus invloed op hebt. Covey noemt dit idee je richten op jouw persoonlijke cirkel van invloed. Leiderschap gaat dus over het gericht bezig zijn met het vorm en inhoud geven aan je eigen levensproject. Zoals een moderne filosoof Nietzsche het bondig omschrijft: Worden wie je al bent. Werk is hier een belangrijk onderdeel van. Bij persoonlijk en waarden gedreven leiderschap kijk je naar je eigen reis in de context van je werk. Een veel gestelde vraag vanuit persoonlijk en waarden gedreven leiderschap is:

Hoe kun je met minder moeite, meer bereiken, meer waarde toevoegen op je leven, dat van anderen en je werk?

Wat heeft leiderschap met de toekomst, de visie en missie te maken?

Leiderschap en Visie en Missie

In ons werkzame leven maken we deel uit van de plannen, jaarplannen en de visie en missie van de organisatie. Bij persoonlijk leiderschap draait het niet alleen om aan te sluiten bij die context, maar ook om je eigen visie en missie te ontwikkelen en actueel te houden. Als je geen plan voor je eigen leven hebt word je al snel onderdeel van die van anderen. De centrale vragen hierbij zijn is wat zijn mijn persoonlijke kernwaarden? Waar liggen mijn drijfveren, mijn motivatie om het verschil te maken? Hoe kan ik me daar beter op focussen en gedrag en resultaten aan verbinden? Bij het ontwerpen van de eigen visie en missie kunnen deze zaken uitgewerkt worden.

 

Wat is de relatie tussen leiderschap en veranderingen?

Leiderschap en Veranderen

In ons werk worden we met veranderingen geconfronteerd of willen we zelf zaken veranderen. Dit vraagt dus om een pro-actieve houding. Persoonlijk en waarden gedreven leiderschap gaat uit een waarderende, een positief kritische houding. Bij het waarderend veranderen doorloop je een aantal stappen:

  1. Waardeer wat er is en is bereikt.
  2. Handel (oordeel) niet te snel en neem tijd voor reflectie en analyse.
  3. Maak helder wat anders kan of zelfs moet.
  4. Neem voor de beoogde verandering zelf de verantwoording
  5. Werk daarin, ondersteunend naar elkaar samen.
  6. Doorloop en reflecteer op deze leercyclus regelmatig.
  7. Deel je ervaring ter inspiratie met anderen.

 

Wat betekent persoonlijk leiderschap en tegelijk samenwerken?

Leiderschap en samenwerken

Persoonlijk en waarden gedreven leiderschap beperkt zich uiteraard niet tot het persoonlijke levensproject. Er is altijd context en die is dynamisch, voortdurend in beweging en aan het veranderen. Dat betekent dat er samengewerkt moeten worden om de veranderingen in de juiste richting te krijgen. “Persoonlijk en waarden gedreven leiderschap gaat uit van de hele mens die samen met anderen vorm en inhoud geeft aan zijn of haar leven en werk.” Uit onderzoek en praktijk blijkt dat om goed te kunnen samenwerken in organisaties zijn 3 elementen van groot belang:

  1. Een zekere mate van autonomie.
  2. Betrokkenheid. Daarbij spelen vertrouwen en veiligheid een centrale rol en vormen een voorwaarde die op orde moet zijn.
  3. Competenties en de ontwikkeling daarvan. 

 Dit a.b.c. is een stevig onderzochte theorie van zelf-determinatie en bestaat uit de: A. Van aandacht. B van betrokkenheid en de C van competenties. Organisaties die hoog op deze drie elementen scoren, kennen een hoog werkplezier, een sterkt teamgevoel, zijn innovatief en behalen goede resultaten. 

 
Een aantal vragen hierbij worden ook wel het drieluik van de waarderende verandering genoemd: 
Wat gaat goed, wat hebben we straks te doen en waar zullen we ruimte maken, mee stoppen de komende tijd? 
 

 

Op welke manier kan leiderschap bijdragen aan waardencreatie? 

Leiderschap en waarden 

Veel organisatie hebben een aantal kernwaarden of beloften geformuleerd. Hierin zijn waarden beschreven die vanuit de bedoeling, verbonden aan het product of dienst belangrijk zijn. Waarden zijn begrippen die ‘geladen’ moeten worden zodat ze betekenis krijgen en begrepen worden. Het actueel houden van de kernwaarden en het ‘laden’ gaat niet vanzelf. Ook worden waarden niet levendig van mooie definities en formuleringen. Het zijn juist verhalen, rituelen en beelden die deze begrippen kunnen vullen, levend houden en betekenis geven. Een van de methoden is de talking stick methode. De Talking Stick methode is een werkvorm die gaat over aandacht geven enerzijds en je verhaal leren doen anderszijds. Luisteren en vertellen, zonder oordelen en vanuit een open houding. Met behulp van deze methode wordt op een open een creatieve manier een thema verkend of nader kennis gemaakt met elkaar. 
 
“De medewerker en de organisatie zijn dragers van verhalen. Organisaties die deze verhalen weten te verbinden schrijven samen aan hetzelfde hoofdstuk.” 
 

 

Hoe verhoudt persoonlijk leiderschap zich tot de contact, die van de werkomgeving? 

Persoonlijk leiderschap en de werkomgeving 

Vanuit de Galan Groep bieden we ondersteuning bij persoonlijk en waarden gedreven leiderschap bijvoorbeeld in de vorm van assessment en coaching. Ook begeleiden we teams of groepen medewerkers bij het ontwerpen van hun persoonlijke visie en missie. Vervolgens concretiseren we dit in een plan van aanpak dat nader ingaat op gedragsverandering en resultaat. Tevens begeleiden we organisaties en ondersteunen tegelijk het management of bestuur bij het realiseren van de beoogde verandering. 
 
“In plaats van te komen met pasklare antwoorden is het belangrijk om eerst de goede vragen die verheldering en ordening aanbrengen te stellen. Het is belangrijk om eerst even stil te staan om daarna in beweging te komen.” 
 

 

Welke verandering heeft leiderschap in de loop der tijd doorgemaakt? 

Leiderschap, actuele waarden in deze tijd

 Leiderschap is een lange tijd als een formele functie beschouwd. Gaandeweg is men langs de weg van onderwijs en professionalisering van medewerkers gaan ontdekken dat van hoog tot laag in de organisatie leiderschap getoond moet worden. Het gaat om proactief, zelf de regie en de verantwoordelijkheid nemen. In deze tijd vinden we begrippen als professionele autonomie, zelfsturing en zelforganisatie dan ook veel in de management literatuur terug. Hierbij zien we in deze tijd dat bij organisaties die onderscheidend zijn op de arbeidsmarkt het niet alleen om de ‘werknemer en zijn of haar productiviteit’ gaat maar ook om zaken als zingeving, werkplezier, inclusiviteit en vitaliteit. De medewerker wordt nadrukkelijker als subject, als mens en niet louter als productie eenheid gezien. 
 
Niet alleen voor het optimaal functioneren van medewerkers, maar ook in tijden van een krappe arbeidsmarkt of de zoektocht naar professionals of topkader zijn dit belangrijke aandachtspunten. Het zijn aandachtspunten voor organisaties die mensen duurzaam willen binden en boeiend zijn het deze waarden oriëntaties, waarin men op de arbeidsmarkt het verschil kan maken als aantrekkelijke werkgever. Bij de Galan Groep is op dit gebied veel kennis en ervaring aanwezig om het werkgeverschap aantrekkelijker en duurzamer te maken. 
 

 

Welke relatie is er tussen leiderschap, maakbaarheid en de context? 

Visie op organisatie en verandering 

Leiderschap in organisaties draait niet alleen om de bedrijfsvoering, de dienstverlening , de continuïteit en toekomst van de organisatie maar ook om samenwerkingsverbanden en de maatschappelijke context. Bij een hevige concurrentie op de markt, een economische crisis of pandemie moet er geschakeld worden naar een andere versnelling. Dat betekent dat we niet alleen uit kunnen gaan van onze eigen plannen en voornemens, maar ons ook moeten verhouden tot allerlei invloeden en contexten. Hierbij is het besef dat niet alles realiseerbaar en maakbaar is een belangrijk element. De positieve psychologie, zoals we die bij theorieën van ‘waarderend veranderen’ en de ‘zelf-determinatie theorie’ terugvinden heeft ons veel gebracht. Tegelijk moet we hier niet in overdrijven door te verzanden in onhaalbare utopische, onrealistische vergezichten. Je persoonlijk en als organisatie proactief verhouden tot de mogelijkheden en onmogelijkheden is om die reden een belangrijke opgave bij persoonlijk en formeel leiderschap in een organisatie. Hier zien we de verbinding, de samenhang tussen Persoonlijk en Waarden Gedreven Leiderschap het Contextueel Leiderschap verschijnen die hier ook beschreven wordt. 
 
Vanuit de Galan Groep werken we vanuit een positief kritische houding naar onszelf en de opdrachtgever en gaan we op een realistische wijze uit van het veranderpotentieel, de kansen die er liggen en mogelijkheden die er zijn binnen de context. 
 
Om hier tot slot nog even terug te komen op de klassieke filosofie, de eerste denkers over Persoonlijke en Waarden Gedreven Leiderschap. 
 
“Een waarden gedreven leider moet streven naar een heldere geest en evenwichtig gemoed. Dit is een voorwaarden om het goede leven te leven. De reis van een leven dat zin en betekenis heeft en geeft. Een leven dat niet alleen persoonlijk zin en betekenis heeft, maar ook anderen op die weg inspireert.”
 

 

Hoe ziet leiderschap tijdens een crisis eruit? 

Leiderschap in moeilijke tijden

Leiderschap in goede en in minder goede tijden draait altijd om de kwaliteit van het contact. Wat we zien in crisistijd is dat door de stress, wisselende emoties en extreme focus op een probleem het contact snel verwaterd. Dit terwijl juist is een crisistijd het belangrijk is om in ieder geval een constante factor te hebben: wat er ook gebeurt, we houden elkaar goed vast! 
 
Wat ook veel voorkomt in een crisistijd is dat men in de overlevingsstand komt te staan. Belangrijke waarden worden overboord gezet. Dat geeft verwarring in het team, de organisatie en de samenwerkingspartners. De organisatie is hiermee niet langer geloofwaardig. Juist in een crisistijd moet men, weliswaar in een andere versnelling, trouw blijven aan de bedoeling van de organisatie. De kernwaarden die centraal stonden moeten ook tijdens een crisis blijven staan. Door in moeilijke tijden de kernwaarden als leidraad te houden en te investeren in het contact bouwt men aan een robuust team. Hiermee is een team bestand tegen weerstand, onverwachte gebeurtenissen en een crisis die de organisatie raakt. Bij de Galan Groep is veel ervaring en kennis van leiderschap in crisisperioden aanwezig. 
 
Literatuur (relevant / actueel) 
Boeken 
Het Zwitsers Zakmes van de Leider (Anthonio, 2018) 
Het Leven Praat Terug (Anthonio, 2019) 
De Vorstenspiegel (Anthonio, 2020) 
De Sleutels van de Leider (Anthonio, 2021) 
De Humanisering van een Justitiële Organisatie (Anthonio, 2006) 
 
Artikelen 
Anthonio, G.G. (2022). De Humanisering van een Organisatie, van een beheerscultuur naar een behandelcultuur, In: Handboek Human Resource Development, Poell, R., & Kessels, J. (red.) p. 575-588. Lannoo Campus: Amsterdam. 
 
Anthonio, G.G. (2021). De Talking Stick Methode, In: Veranderen met Appreciative Inquiry, waarderend actieonderzoek in de praktijk, Masseling, R. e.a. (red.). p.253-257. Boom: Meppel. 
 
Jessurun, J.H., & Gelper,S.E.C., Weggeman, M.C.D.P., & Anthonio, G.G., A Person-Job Fit Index Using Multiple Intelligences Profiles: Calculating Risk for Chronic Relative Underperformance, Sage Advance, Social Science & Humanities: https://doi.org/10.31124/advance.13106768.v1 
 
Boeken: Verhalen & Beeld 
Anthonio, G.G. (2020) Achterste Voren Lopen, Overdenkingen en belevenissen van een bestuurder in de verslavingszorg. VNN: Groningen.
 
Anthonio, G.G. (2018) Samen Soep Maken, Geconcentreerde beelden en verhalen uit de Ggz en Verslavingszorg. VNN: Groningen. Anthonio, G.G. & Wouters, G. (2016) Stilstaan bij Leiderschap en Invloed. Over reflectie, vervorming en groei. JHF: Leeuwarden.

DE GALANGROEP

Specialisten in leiderschap

 

Ontdek wat we doen om u te helpen vraagstukken op te lossen.
We gaan het gesprek graag met u aan.

Contactoverzicht